Muzeum Archidiecezjalne w Katowicach Muzeum Archidiecezjalne
w Katowicach

Jacek Sempoliński. Zza grobu

Jacek Sempoliński (1927–2012) – malarz, rysownik, pedagog, krytyk, eseista; abstrakcjonista czerpiący z tradycji koloryzmu. Związany był z warszawską Akademią Sztuk Pięknych: tam studiował malarstwo (pod kierunkiem Jana Seweryna Sokołowskiego oraz Eugeniusza Eibischa), tam pracował jako pedagog, tam też uzyskał tytuł profesora.

 

Sempoliński uczestniczył w blisko 200 wystawach zbiorowych i indywidualnych. Jego dorobek artystyczny  liczy ponad 800 płócien i kilka tysięcy rysunków. Prace artysty znajdują się w zbiorach Muzeów Narodowych w Warszawie, Krakowie, Poznaniu, Kielcach, Wrocławiu oraz w wielu innych kolekcjach publicznych i prywatnych – w kraju i za granicą.

 

Na przestrzeni kilkudziesięciu lat styl Sempolińskiego ewoluował na bazie różnorakich inspiracji: muzycznych, stanowiących podstawę rozwiązań formalnych i symbolicznych („wielki muzyk, który maluje”; lata 50.); motywami architektonicznymi i pejzażowymi, łączonymi z elementami typowymi dla abstrakcji aluzyjnej (lata 60.); kolorem, światłem, fakturą (lata  70.); fundamentalnymi problemami egzystencjalno-religijno-kulturowymi – co znalazło wyraz w zmianie kolorystyki (malarstwo „w tonacji moll”, gdzie przeważają ciemne błękity, fiolety, zimne szarości), a nawet w destrukcji płócien (od końca lat 70., lata 80.).

 

Dzieła Sempolińskiego, będące swego rodzaju fizycznym znakiem jego głębokich przeżyć i przemyśleń, w ostatnich latach twórczości przyjmowały postać ekspresyjnych obrazów malowanych na białym tle. Niekiedy też artysta przemalowywał swoje starsze dzieła, czyniąc w ten sposób oryginalne podłoże dla nowych prac. W katowickim Muzeum Archidiecezjalnym prezentowane są obrazy powstałe w tym właśnie czasie. Malarz często skupiał się na tych samych motywach, studiując i powtarzając je wielokrotnie (krzyż, ukrzyżowanie, czaszka). W ramach powstałych w ten sposób serii malarskich poszczególne prace łączy ten sam tytuł. Widoczne są tutaj konotacje religijne, przy czym tytuł, będący integralną częścią obrazu, ukierunkowuje na konkretne postrzeganie danego dzieła. I nie jest to, zdaniem artysty, akt jednostronny. Sempoliński twierdził bowiem, że nie tylko odbiorca patrzy na obraz; również obraz „patrzy” na odbiorcę. Przekonanie to wyznaczało nadrzędny cel jego twórczości: uzyskanie – nawet za cenę jakiejś niedoskonałości, niespójności czy rozbicia – owego tajemniczego spojrzenia obrazu na odbiorcę; nie zaś doskonałość formy czy siła wyrazu. „Świetny komentator i znawca sztuki, muzyki i teatru – jak to ujmuje Jacek Waltoś – odmawiał sobie prawa – bo nie widział sensu – do smakowania starych sposobów, oswojonych i przewidywalnych rozwiązań obrazowania. Zaprzeczał obrazowaniu, dając w zamian zapis obecności i patrzenia”. Zapis ten wyłaniał się jako rezultat gwałtownych gestów, połączenia nierozpoznawalnych znaków i urywanych fraz. Jego siłą napędową – podkreśla Aleksander Seniuk – było w gruncie rzeczy ustawiczne drążenie Tajemnicy: „Sempoliński był artystą metafizycznym. Miał w sobie nieodparty imperatyw, aby drążyć […] Tajemnicę. Wiedział, że sekret można odkryć, problem można rozwiązać, a Tajemnicę tylko drążyć i czynił to niestrudzenie. Ona nie dawała Mu spokoju, a On nie dawał Tajemnicy odpocząć”.

 

Jak do nas trafić?

Dane kontaktowe

Muzeum Archidiecezjalne w Katowicach
ul. Jordana 39
40-043 Katowice
(dla zwiedzających wejście klatką schodową od ulicy Wita Stwosza 16)
skr. poczt. 206 (kod skrytki 40-951)

Tel. +48 519 546 023
sekretariat.muzeum@katowicka.pl

Dyrektor:
ks. dr Leszek Makówka
Kustosz:
mgr Małgorzata Mehlich
Sekretariat:
mgr Anna Piwowarczyk

Godziny otwarcia*

Wtorek – Piątek:

14.00 – 18.00

Sobota:

11.00 – 15.00

Niedziela – Poniedziałek:

nieczynne

Istnieje możliwość zwiedzania Muzeum przez grupy zorganizowane we wcześniejszych godzinach – po uprzednim umówieniu telefonicznym

Ceny biletów: dobrowolna ofiara „do koszyczka”

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane
w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej „Polityce Cookies”.

Rozumiem